Aikido ormanının patikalarında yürümeye ve çevrenize dikkatle bakmaya başladığınızda bazı ağaçların çok eski ve çok köklü olduğunu görebilirsiniz. Onlar neredeyse en başından beri oradalardır. Hatta bazıları o kadar eskidir ki, bu ormana Aikido adı verilmeden önce de onlar oradaydılar. Kökleri dünyanın derinliklerine uzanan bu ihtiyarları daha sonra ziyaret ederiz. Şimdi ilk bakışta dikkatimizi çeken güçlü gövdelerden birinin altında biraz mola verelim. Aikikai Vakfı.
Kobukan Dojo’nun Ruhu
Morihei Ueshiba, 1925-1931 yılları arasında Tokyo’da bir çok yerde ders veriyordu ve artık oldukça ünlü bir savaş sanatı ustasıydı. Yüksek rütbeli ordu mensuplarından, manevi dünyanın liderlerine kadar bir çok insanla temas halindeydi. Öğrencilerinin sayısı artarken, destekçilerinden oluşan topluluk da giderek büyüyordu. Nihayetinde bu destekler sayesinde, Shinjuku – Tokyo’da bir arazi satın alındı ve Kobukan Dojo nisan 1931 derslerine başladı.
Aikikai Vakfı
Öyle bir zamandan bahsediyoruz ki; 2.Dünya Savaşı çoktan başlamıştı ve Tokyo yakında bombaların hedefi olacaktı. Bu sırada Ueshiba Sensei ise giderek manevi yolculuğunda derinleşiyordu. Derslerinde bu bilgilere daha çok yer veriyordu. Ama bu durumda Japon olmayan ya da ezoterik öğretilere hakim olmayan insanlar için Ueshiba Sensei’yi ve Aikido’sunu anlamak giderek zorlaşıyordu.
İşte tam da böyle bir zamanda Aikikai Vakfı, 1940 yılında Kobukan Dojo’nun üzerine kuruldu. Ueshiba Sensei’nin teknik anlamda bir otorite ve manevi bir lider olmasına rağmen oğlu Kisshomaru Ueshiba gençliğinin baharında idari işlerin başına geçmişti. 1942’de Ueshiba Sensei yönetimsel işlerinden emekli olup İwama Dojo’ya çekildiğinde Aikido’nun savaş sonrası yıllara ulaşabilmesini sağlamak Aikikai Vakfı’na ve genç Kissomaru Ueshiba’ya kalmıştı.
Bu konuda oldukça başarılı olduklarını söyleyebiliriz. Savaş sonrası Aikikai Vakfı büyümeye devam etti. Ueshiba Sensei’nin Kobukan Dojo’su, neredeyse çevresindeki tüm yapılar bombalarla yıkıldığında ayakta kalmıştı ve artık Aikido Dünya Merkezi ya da Hombu Dojo olarak anılıyordu. 1967 yılında, orijinal ahşap dojo yeniden inşa edilerek, üç katlı betonarme bir bina ile değiştirilmiş, 1973’de ise dördüncü ve beşinci katlar eklenmişti. Böylece 80 tatami ile kurulan Kobukan Dojo, üç ayrı dojoda yaklaşık 250 tatamiye sahip bir yapıya dönüştü. ( 1 tatami yaklaşık 2 m² )
Kissomaru Ueshiba ise 1999’da aramızdan ayrılana kadar Doshu (lider, varis) olarak Aikikai Vakfı’nın başındaydı. Sonrasında bu sorumluluk Moriteru Ueshiba’ya geçti. Şimdiki Doshu Moriteru Ueshiba , kendi oğlu Mitsuteru Ueshiba ile Aikikai Vakfı’nı yönetmeye devam ediyor.
Resmi web sitesine göre bugün Japonya’da Aikikai Vakfı’na bağlı 1800 kadar dojo var ve Japonya dışında da 100 civarı resmi olarak tanınmış Aikido organizasyonu var. Web sitesinden bu tanınmış organizasyonların listesine bakabiliyorsunuz. Aikikai Vakfı, yönetimlerine doğrudan müdahale etmiyor. Ama siyah kemer (yudansha) seviyesine gelen öğrenciler, yetkilendirilmiş eğitmenleri aracılığıyla belgelerini Aikikai Vakfı’nda alıyorlar ve vakıf üyesi olabiliyorlar. (Üyelik süreciyle ilgi daha detaylı bir yazı yolda)
- Aikikai Vakfı ve Kobukan Dojo’ya dair daha detaylı bilgi isterseniz, aşağıda kaynaklar bölümünde daha önce çevirisini yaptığım yazılara göz atabilirsiniz.
Aikikai Aikido Tarzı
Aikikai Vakfı’nın ve Kissomaru Ueshiba’nın en önemli başarısı belki de Aikido’nun dünya çapında yayılmasına vesile olan sistemi geliştirmiş olmasıdır. Elbette bu sistemleşmenin artısı eksisi bir tartışma konusu. Ancak bugün bildiğimiz anlamda, hangi tekniğin nasıl yapılacağını, elinizi ayağınızı nereye koyacağınızı, hangi sınavda hangi teknikleri yapacağınızı açıklayan sistem Kissomaru Ueshiba önderliğinde ortaya çıkmıştır.
Hatta kurucu Morihei Ueshiba Sensei’nin uzun süre böyle bir sistem kurmaya karşı çıktığı bir çok hikayede anlatılır. Ancak yine de bu sisteminin bugün dünyada en yaygın çalışılan Aikido tarzı olduğu da bir gerçektir.
Uluslararası Aikido Federasyonu (IAF)
Uluslararası Aikido Federasyonu, 40’tan fazla ülkeden üye kuruluşları bünyesinde barındıran bir çatı organizasyondur.
IAF, her dört yılda bir Uluslararası Aikido Seminerleri düzenler. Bu seminerler, farklı ülkelerden Aikikai Aikido öğrencileri arasında ortak antrenman yapılmasını sağlar; dünyanın en kıdemli Aikikai eğitmenleri tarafından verilen eğitimlerin paylaşılmasına olanak tanır ve aynı zamanda Aikikai Hombu Dojo ile resmî iletişim için bir kanal görevi görür.
Son Söz
Aikikai Vakfı’na dair genel bilgileri toparlamaya çalışırken konu kafamın içinde dallanıp budaklandı. İki ayrı yazı daha şekil almaya başladı. Önümüzdeki günlerde Aikikai Vakfı’nın kurguladığı sistemin artılarına ve eksilerine biraz daha detaylı bakacağız. Daha sonra da Aikikai Vakfı’ndan siyah kuşak belgesi alma sürecine ve bu belgenin ülkemizdeki konumuna biraz değineceğiz. Umarım bu bilgiler Aikido yolculuğunuza katkıda bulunur.
Oğuzhan Yılmaz
Mart 2026
